Inkorten ringleiding levert Libra grote energiebesparing

Libra revalidatie & audiologie heeft op haar locatie Blixembosch de ringleiding met 80% ingekort. Veertig warmwater tappunten zijn opgeheven. Op zes plekken zijn decentrale boilers bijgeplaatst. Dit levert een besparing van zo’n 3.000 m3 gas per maand.

Meer dan 90% warmteverlies bij ringleidingen

Revalidatie-instelling Libra had op de locatie Blixembosch een ringleiding waarmee alle warmtapwater-punten en het revalidatiebad in het pand werden voorzien van warm water. Ringleidingen verliezen veel warmte doordat ze continu heet (60 graden) water rondpompen. In zorggebouwen is vaak meer dan 90% van de warmtapwater-energie warmteverlies (zie ook het artikel Energetische efficientie warmtapwater via ringleidingen).

Maatregelen om te besparen op kosten warmteverlies en legionellapreventie

Om te besparen op de kosten van warmteverlies en legionellapreventie heeft Libra in 2023 op hun locatie Blixembosch de ringleiding met 80% ingekort.

• De overgebleven 20% van de ringleiding bedient vooral het therapiebad plus de naastgelegen doucheruimtes. Daarnaast is een deel van de ergoruimtes nog aangesloten op de overgebleven ringleiding omdat die daar toch langs kwam.
• Ongeveer 40 warmwater tappunten zijn opgeheven omdat daar eigenlijk geen warm tapwater nodig is. Op die plekken kan nu alleen koud water worden getapt.
• Voor de overgebleven warmwaterpunten zijn zes kleine elektrische boilers geplaatst (die soms meerdere tappunten bedienen) met korte uittapleidingen. Vijf van deze boilers worden buiten werktijd (in de avond/weekend) uitgeschakeld.

Besparing op energie en kosten

De besparing op het gasverbruik in het jaar na de inkorting (2024) ten opzichte van het jaar ervoor (2022) was 37.000 m3 gas. De besparing komt door minder warmteverlies in de ringleiding en door het opheffen van warmwater tappunten. Dat tweede zorgt voor minder gebruik van warmtapwater en minder Legionella spoelwater.

Het verschil in de zomermaanden

Dat deze besparing verklaard kan worden door het inkorten van de ringleiding blijkt uit de vergelijking met de zomermaanden. In de zomermaanden is de gebouwverwarming niet in gebruik en is het gasverbruik bijna volledig ten behoeve van het warmtapwater. In 2023 bleek zowel in juli als augustus ongeveer 4.000 m3 minder gas gebruikt te zijn dan in 2022. In de wintermaanden is het warmteverlies van de ringleiding vergelijkbaar, maar draagt dit verlies deels bij aan de verwarming van het gebouw en zal het gasverbruik dus minder dalen.

Besparing van ruim 3.000 m3 gas per maand

Dit zien we terug in het verschil in het gasverbruik tussen 2024 en 2022 van 37.000 m3. Aangezien het aantal graaddagen van deze twee jaren vergelijkbaar is en er geen andere grote besparingen waren gerealiseerd lijkt de maatregel dus een besparing van ruim 3.000 m3 gas per maand op te leveren.

Meerverbruik elektra

Er is ook meerverbruik, maar dat is beperkt tot het extra elektriciteitsgebruik van de zes boilers. De inschatting is dat het verbruik daarvan (inclusief warmteverlies) zes keer 400 kWh/jaar ofwel 2.400 kWh per jaar is.

Besparing in kosten

Als we rekenen met een tarief van € 1,30/ m3 aardgas en € 0,25/ kWh elektriciteit was de besparing op de energiekosten in 2024 ten opzichte van  2022 € 47.500 (€ 48.100 – € 600). Dit zal bijna geheel toe te rekenen zijn aan de besparingen door het inkorten van de ringleiding.

Ervaringen in de praktijk

De invoering ging zonder problemen. Er kwamen geen klachten over het verdwijnen van warmwater tappunten. Warm tapwater komt op sommige punten iets trager door doordat de aanvoerleidingen (vanaf boiler in plaats van ringleiding) soms iets langer zijn geworden.

Vloeibare zeep vervangen door schuim

Een risico waar ze rekening mee hielden was meer kans op verstoppingen door het koudere afvalwater, waardoor vuil minder oplost en wegspoelt. Daar hebben ze tot nu toe nog geen last van gehad.

Om te zorgen dat mensen hun handen goed konden inzepen zijn van tevoren de vloeibare-zeep dispensers vervangen door schuimdispensers. Die helpen om de zeep goed over de handen te verspreiden zonder warm water. Bijkomend voordeel is dat er ook minder zeep voor nodig is.

Afbeelding: Tappunt met zeepdispensers bij ASVZ Vincentius. Uit Kijk!Duurzaam! interactieve rondleiding